Abonament RTV w najmie: Kto płaci? Właściciel czy najemca? Rozwiej wątpliwości!

Kwestia tego, kto powinien płacić abonament RTV w wynajmowanym mieszkaniu właściciel czy najemca to częste źródło nieporozumień i stresu. W tym artykule precyzyjnie odpowiem na to pytanie, opierając się na obowiązujących przepisach, aby pomóc zarówno właścicielom, jak i najemcom uniknąć niepotrzebnych kar i konfliktów.

Dlaczego to pytanie spędza sen z powiek właścicielom i najemcom?

Z mojego doświadczenia wynika, że kwestia abonamentu RTV jest zaskakująco często pomijana podczas zawierania umowy najmu, a potem staje się zarzewiem konfliktu. Ani właściciel, ani najemca nie chcą ponosić niepotrzebnych kosztów, a brak jasnych ustaleń może prowadzić do nieporozumień, a w skrajnych przypadkach nawet do kar finansowych. Dlatego tak kluczowe jest precyzyjne uregulowanie tej kwestii w umowie najmu, zanim jeszcze klucze do mieszkania trafią w ręce najemcy.

Prawo mówi jasno: Płaci ten, kto używa co to oznacza w praktyce?

Podstawową zasadę reguluje Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. Zgodnie z nią, obowiązek opłaty abonamentowej powstaje z chwilą zarejestrowania odbiornika radiowego lub telewizyjnego i spoczywa na osobie, która faktycznie go używa. To jest fundament, od którego musimy wyjść. W praktyce oznacza to, że nie zawsze właściciel jest automatycznie obciążony tym obowiązkiem, ani też nie zawsze najemca. Wszystko zależy od konkretnej sytuacji i tego, kto jest rzeczywistym użytkownikiem odbiornika.

Abonament RTV w praktyce: Scenariusze odpowiedzialności za opłaty

Aby lepiej zrozumieć, na kim spoczywa obowiązek płacenia abonamentu RTV, przeanalizujmy kilka typowych scenariuszy, z którymi spotykam się na co dzień.

Scenariusz 1: Najemca wprowadza się z własnym telewizorem

To najprostsza sytuacja. Jeśli najemca wnosi do wynajmowanego mieszkania swój własny telewizor lub radio, to on jest zobowiązany do jego zarejestrowania na swoje dane osobowe i terminowego opłacania abonamentu RTV. Właściciel mieszkania nie ma w tym przypadku żadnego obowiązku związanego z tym konkretnym odbiornikiem, ponieważ nie jest jego posiadaczem ani użytkownikiem. W umowie najmu warto jednak zaznaczyć, że najemca jest świadomy tego obowiązku.

Scenariusz 2: Mieszkanie jest wynajmowane z odbiornikiem właściciela

Sytuacja staje się bardziej złożona, gdy mieszkanie jest wynajmowane wraz z telewizorem lub radiem, które należy do właściciela i jest na niego zarejestrowane. W takim przypadku, domyślnie obowiązek opłaty abonamentu spoczywa na właścicielu, ponieważ to on jest zarejestrowanym posiadaczem odbiornika. Jednakże, strony mają możliwość uregulowania tej kwestii inaczej w umowie najmu. Właściciel może zobowiązać najemcę do przejęcia tego obowiązku, na przykład poprzez zobowiązanie do zarejestrowania odbiornika na swoje nazwisko na czas trwania najmu.

Scenariusz 3: W lokalu jest radio, ale nie ma telewizora czy obowiązek wciąż istnieje?

Wielu ludzi zapomina, że obowiązek abonamentowy dotyczy nie tylko telewizorów, ale także radioodbiorników. Jeśli w lokalu znajduje się radio (nawet to wbudowane w wieżę stereo, samochód czy telefon, jeśli jest używane do odbierania programów radiowych), a jest ono zarejestrowane i używane, to obowiązek opłaty abonamentu radiowego nadal istnieje. Wysokość opłaty za radio jest niższa niż za telewizor, ale sam fakt posiadania i używania odbiornika radiowego generuje ten obowiązek.

Scenariusz 4: Najemca jest studentem lub pracuje zdalnie czy to coś zmienia?

Status najemcy, czy to studenta, czy osoby pracującej zdalnie, sam w sobie nie ma wpływu na obowiązek opłacania abonamentu RTV. Kluczowe jest faktyczne posiadanie i używanie odbiornika. Jeśli najemca, niezależnie od swojego statusu, korzysta z zarejestrowanego odbiornika, obowiązek płatności spoczywa na nim. Oczywiście, istnieją pewne ustawowe zwolnienia, które omówię w dalszej części, ale nie są one związane bezpośrednio ze statusem studenta czy pracownika zdalnego. Warto pamiętać o domniemaniu posiadania odbiornika, które może być problematyczne w przypadku braku rejestracji.

Umowa najmu: Jak uregulować kwestię abonamentu RTV?

Najlepszym sposobem na uniknięcie nieporozumień jest jasne i precyzyjne uregulowanie kwestii abonamentu RTV w umowie najmu. Jako ekspert zawsze doradzam moim klientom, aby nie pozostawiali tej sprawy domysłom.

Wzór zapisu w umowie: Jak skutecznie przenieść koszt na najemcę?

Właściciel ma dwie główne opcje, aby przenieść obowiązek lub koszt abonamentu RTV na najemcę. Osobiście preferuję drugą opcję, ponieważ jest bardziej transparentna i jednoznaczna.

Opcja 1: Zobowiązanie do zwrotu kosztów właścicielowi (mniej transparentna)

• "Najemca zobowiązuje się do pokrywania kosztów abonamentu RTV w wysokości X zł miesięcznie/kwartalnie, płatnych wraz z czynszem/do dnia X każdego miesiąca/kwartału na konto Właściciela."

Opcja 2: Zobowiązanie najemcy do samodzielnej rejestracji i opłacania (bardziej transparentna i zalecana)

• "Najemca oświadcza, że jest świadomy obowiązku rejestracji odbiornika RTV i opłacania abonamentu RTV zgodnie z Ustawą z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. W przypadku, gdy w lokalu znajduje się odbiornik RTV należący do Właściciela, Najemca zobowiązuje się do jego zarejestrowania na swoje nazwisko na czas trwania umowy najmu oraz do terminowego uiszczania opłat abonamentowych. Po zakończeniu najmu Najemca zobowiązuje się do wyrejestrowania odbiornika."
• "Najemca oświadcza, że w przypadku wprowadzenia do lokalu własnego odbiornika RTV, zobowiązuje się do jego rejestracji i opłacania abonamentu RTV na własny koszt."

Pamiętajmy, że druga opcja jest zdecydowanie lepsza, ponieważ przenosi nie tylko koszt, ale i formalny obowiązek rejestracji i płatności na najemcę, co minimalizuje ryzyko dla właściciela.

Czy właściciel może po prostu doliczyć abonament do czynszu?

Technicznie rzecz biorąc, właściciel może doliczyć kwotę odpowiadającą abonamentowi RTV do ogólnej kwoty czynszu lub opłat eksploatacyjnych. Jednakże, jak już wspomniałem, takie rozwiązanie jest mniej transparentne i nie przenosi na najemcę formalnego obowiązku rejestracji odbiornika. Jeśli odbiornik jest zarejestrowany na właściciela, to on nadal pozostaje prawnie odpowiedzialny za jego opłacanie, nawet jeśli najemca faktycznie zwraca mu tę kwotę. W przypadku kontroli Poczty Polskiej, to właściciel będzie musiał wykazać, że opłata jest uiszczana. Dlatego zdecydowanie rekomenduję zobowiązanie najemcy do samodzielnej rejestracji i płatności.

Co zrobić, gdy najemca odmawia przejęcia obowiązku?

Jeśli najemca odmawia przejęcia obowiązku opłacania abonamentu RTV, a w mieszkaniu znajduje się odbiornik należący do właściciela, sytuacja staje się kłopotliwa. Właściciel ma wtedy kilka opcji:

1. Negocjacje: Spróbować przekonać najemcę, wyjaśniając mu konsekwencje prawne i finansowe.
2. Usunięcie odbiornika: Jeśli właściciel nie chce ponosić kosztów, może po prostu usunąć telewizor lub radio z mieszkania przed wynajmem.
3. Akceptacja kosztów: Właściciel może zdecydować się na samodzielne opłacanie abonamentu, traktując to jako dodatkowy koszt wynajmu.
4. Rezygnacja z najmu: Jeśli kwestia jest dla właściciela kluczowa i nie ma zgody, może to być powód do rezygnacji z zawarcia umowy najmu z danym najemcą.

Ważne jest, aby nie ignorować problemu, ponieważ brak opłat może skutkować karami.

Zwolnienia z abonamentu RTV: Kto jest uprawniony do ulgi?

Lista uprawnionych do zwolnienia: Sprawdź, czy należysz do tej grupy

Do grup uprawnionych do zwolnienia z opłat abonamentowych należą m.in.:

• Osoby, które ukończyły 75. rok życia.
• Osoby zaliczone do I grupy inwalidztwa.
• Osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności.
• Osoby trwale lub okresowo niezdolne do pracy w gospodarstwie rolnym.
• Kombatanci będący inwalidami wojennymi lub wojskowymi.
• Członkowie rodzin kombatantów uprawnionych do renty rodzinnej.
• Osoby, które otrzymują świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna.
• Osoby uprawnione do zasiłku przedemerytalnego.

Jakie formalności musi dopełnić najemca, aby skorzystać ze zwolnienia?

Samo przynależenie do jednej z powyższych grup nie zwalnia automatycznie z opłat. Najemca musi dopełnić odpowiednich formalności:

1. Zgromadzenie dokumentów: Zebrać dokumenty potwierdzające prawo do zwolnienia (np. dowód osobisty, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, decyzję o przyznaniu świadczenia).
2. Wizyta na Poczcie Polskiej: Udać się do dowolnej placówki Poczty Polskiej.
3. Złożenie oświadczenia i dokumentów: Wypełnić i złożyć odpowiednie oświadczenie o spełnianiu warunków do zwolnienia, dołączając wymagane dokumenty.
4. Potwierdzenie zwolnienia: Po pozytywnej weryfikacji, Poczta Polska potwierdzi zwolnienie z opłat.

Czy zwolnienie najemcy zwalnia z opłaty za telewizor właściciela?

To bardzo ważne rozróżnienie: zwolnienie z opłaty jest przypisane do osoby, a nie do odbiornika. Jeśli najemca jest uprawniony do zwolnienia i to on zarejestrował odbiornik na swoje nazwisko, to on nie płaci. Jeśli jednak właściciel wynajmuje mieszkanie z własnym odbiornikiem, który jest zarejestrowany na niego, a sam właściciel nie jest uprawniony do zwolnienia, to obowiązek opłaty nadal na nim spoczywa. Chyba że najemca, mimo że jest zwolniony, zarejestruje odbiornik na siebie wtedy to on jest zwolniony z opłaty, ponieważ obowiązek płatności jest jego. To kolejny argument za przeniesieniem obowiązku rejestracji na najemcę.

Kontrole i kary: Jak uniknąć grzywny za brak abonamentu?

Wielu ludzi bagatelizuje kwestię abonamentu RTV, licząc na to, że nikt ich nie skontroluje. Niestety, Poczta Polska ma uprawnienia do przeprowadzania kontroli, a kary mogą być dotkliwe.

Kto może zapukać do drzwi i jak wygląda kontrola Poczty Polskiej?

Kontrole w zakresie posiadania i rejestracji odbiorników RTV przeprowadzają uprawnieni pracownicy Poczty Polskiej, tzw. kontrolerzy abonamentu radiowo-telewizyjnego. Kontrola polega na sprawdzeniu, czy w lokalu znajdują się odbiorniki RTV i czy są one zarejestrowane. Kontrolerzy nie mają prawa wejść do mieszkania bez zgody lokatora. Mogą jednak zapytać o posiadanie odbiornika i poprosić o okazanie dowodu rejestracji. Jeśli odmówimy wpuszczenia kontrolera, może to zostać odnotowane i w przyszłości skutkować bardziej stanowczymi działaniami, choć nie jest to równoznaczne z przyznaniem się do winy.

Jaka jest aktualna wysokość kary za niezarejestrowany odbiornik?

Kara za używanie niezarejestrowanego odbiornika RTV jest bardzo dotkliwa. Wynosi ona 30-krotność miesięcznej opłaty abonamentowej. To znacząca kwota, która może poważnie obciążyć budżet zarówno najemcy, jak i właściciela, jeśli to na nim spoczywał obowiązek. Dlatego tak ważne jest, aby nie lekceważyć tego obowiązku.

Przeczytaj również: Odwołanie do spółdzielni: jak skutecznie walczyć o swoje prawa?

Jak legalnie wyrejestrować odbiornik po zakończeniu umowy najmu?

Po zakończeniu umowy najmu, zwłaszcza gdy odbiornik był zarejestrowany na najemcę lub właściciel nie będzie już używał urządzenia, ważne jest jego legalne wyrejestrowanie. Proces ten jest stosunkowo prosty:

1. Wypełnienie formularza: Należy wypełnić formularz "Zgłoszenie wyrejestrowania odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych", dostępny na stronie Poczty Polskiej lub w placówkach.
2. Złożenie formularza: Wypełniony formularz należy złożyć w dowolnej placówce Poczty Polskiej.
3. Potwierdzenie wyrejestrowania: Po złożeniu dokumentów, odbiornik zostanie wyrejestrowany, a obowiązek opłat abonamentowych ustanie. Warto zachować potwierdzenie wyrejestrowania.