Wynajem mieszkania w Polsce: Przewodnik krok po kroku. Uniknij pułapek!

Wynajem mieszkania w Polsce może być ekscytującym, ale i stresującym doświadczeniem. Bez odpowiedniej wiedzy i przygotowania łatwo wpaść w pułapki, które mogą kosztować nas czas, pieniądze i nerwy. Jako Michał Głowacki, chcę podzielić się z Wami moim doświadczeniem i przeprowadzić Was przez ten proces krok po kroku. Ten praktyczny przewodnik ma na celu pomóc Wam uniknąć typowych błędów, zabezpieczyć Wasze interesy i podjąć świadomą decyzję, która zapewni Wam spokój ducha w nowym miejscu.

Weryfikacja oferty i mieszkania: Twój pierwszy krok do bezpiecznego najmu

Zanim w ogóle pomyślisz o podpisaniu jakichkolwiek dokumentów, kluczowe jest dokładne sprawdzenie samego mieszkania i jego otoczenia. To etap, na którym możesz wykryć wiele potencjalnych problemów, które później mogłyby stać się źródłem frustracji i dodatkowych kosztów. Nie spiesz się i bądź dociekliwy to w końcu Twoje przyszłe miejsce zamieszkania.

Światło dzienne prawdę Ci powie: Dlaczego pora dnia ma kluczowe znaczenie podczas oględzin?

Zawsze, ale to zawsze staraj się oglądać mieszkanie w ciągu dnia. Naturalne światło słoneczne jest Twoim najlepszym sprzymierzeńcem. Pozwala dostrzec wszelkie niedoskonałości, takie jak pęknięcia na ścianach, ślady wilgoci, pleśń czy niedokładne malowanie, które przy sztucznym oświetleniu mogłyby pozostać niezauważone. W nocy lub przy słabym świetle łatwo przeoczyć ważne detale, które później mogą okazać się kosztownymi niespodziankami.

Checklista najemcy: Co musisz sprawdzić w mieszkaniu, by uniknąć kosztownych niespodzianek?

Podczas oględzin warto mieć ze sobą listę rzeczy do sprawdzenia. Dzięki temu nie zapomnisz o żadnym istotnym elemencie. Oto moja propozycja:

• Stan ścian i sufitów: Szukaj pęknięć, zacieków, śladów wilgoci, pleśni. Zwróć uwagę na świeże malowanie czy nie ma na celu ukrycia jakichś wad?
• Podłogi: Sprawdź, czy nie ma zarysowań, odbarwień, czy panele nie są spuchnięte od wilgoci.
• Okna i drzwi: Upewnij się, że są szczelne, łatwo się otwierają i zamykają. Sprawdź stan uszczelek.
• Instalacje:
  • Wodna: Odkręć krany, sprawdź ciśnienie wody, czy nie ma przecieków pod zlewem, czy toaleta spłukuje prawidłowo.
  • Elektryczna: Sprawdź, czy wszystkie gniazdka i włączniki działają. Zapytaj o stan instalacji.
  • Gazowa: Jeśli jest, upewnij się, że nie czuć gazu i czy kuchenka działa poprawnie.
• Sprzęty AGD/RTV: Jeśli mieszkanie jest wyposażone, sprawdź działanie lodówki, pralki, piekarnika, zmywarki. Czy są czyste i sprawne?
• Łazienka i kuchnia: Zwróć uwagę na stan fug, silikonów, armatury. Czy nie ma kamienia, pleśni?
• Ogrzewanie: Zapytaj o rodzaj ogrzewania i jego koszty. Jeśli to możliwe, sprawdź działanie grzejników.
• Wentylacja: Upewnij się, że wentylacja działa poprawnie, zwłaszcza w łazience i kuchni.

Czy ogłoszenie kłamie? Jak krok po kroku porównać ofertę z rzeczywistością?

Niestety, zdarza się, że ogłoszenia są upiększane lub zawierają nieprecyzyjne informacje. Dlatego tak ważne jest, aby podczas oględzin porównać rzeczywisty stan mieszkania z tym, co było w ofercie. Moja rada jest prosta:

1. Miej ogłoszenie pod ręką: Wydrukuj je lub miej otwarte na telefonie.
2. Sprawdź metraż i liczbę pokoi: Czy zgadza się z opisem? Czasem pokój z aneksem kuchennym jest liczony jako dwa pokoje.
3. Wyposażenie: Czy wszystkie meble i sprzęty z ogłoszenia są faktycznie w mieszkaniu i w jakim są stanie?
4. Rób notatki i zdjęcia: To nieocenione narzędzie. Dokumentuj wszystko, co budzi Twoje wątpliwości lub co odbiega od opisu. Te zdjęcia mogą być później dowodem w sporze.

Pamiętaj, że szczegóły mają znaczenie. Nawet drobne niezgodności mogą świadczyć o tym, że wynajmujący nie jest w pełni transparentny.

Lokalizacja pod lupą: Co sprawdzić w okolicy, zanim podejmiesz ostateczną decyzję?

Mieszkanie to nie tylko cztery ściany, ale także jego otoczenie. Lokalizacja ma ogromny wpływ na komfort życia. Oto, co ja zawsze sprawdzam:

• Transport publiczny: Jak daleko jest do przystanków autobusowych, tramwajowych, metra? Jak często kursują?
• Sklepy i usługi: Czy w pobliżu są sklepy spożywcze, apteka, bankomat, restauracje, kawiarnie?
• Poziom bezpieczeństwa: Odwiedź okolicę o różnych porach dnia i wieczorem. Czy czujesz się bezpiecznie? Zwróć uwagę na oświetlenie ulic.
• Hałas: Czy w pobliżu nie ma ruchliwej ulicy, torów kolejowych, placu budowy lub głośnych lokali?
• Parki i tereny zielone: Jeśli cenisz sobie rekreację, sprawdź dostępność parków czy skwerów.
• Wiek i stan techniczny budynku: Nowe budownictwo często oferuje wyższy standard, ale może wiązać się z wyższymi opłatami administracyjnymi (winda, ochrona, garaż podziemny). Stare kamienice czy bloki z wielkiej płyty mogą mieć niższe opłaty, ale też gorszą izolację czy starsze instalacje.

Pamiętaj, że dobra lokalizacja to taka, która odpowiada Twoim indywidualnym potrzebom.

Weryfikacja wynajmującego: Upewnij się, komu powierzasz swoje pieniądze

Po dokładnym sprawdzeniu mieszkania, nadszedł czas na równie ważny krok weryfikację osoby, z którą zamierzasz podpisać umowę. Niestety, na rynku zdarzają się oszuści. Moim priorytetem jest zawsze upewnienie się, że wynajmuję od prawowitego właściciela lub osoby uprawnionej do reprezentowania go.

Jak upewnić się, że wynajmujesz od właściciela? Poproś o te 3 dokumenty

Aby mieć pewność, że masz do czynienia z właściwą osobą, zawsze proszę o wgląd w następujące dokumenty:

1. Akt notarialny lub numer księgi wieczystej: To podstawowy dokument potwierdzający prawo własności do nieruchomości. Jeśli wynajmujący nie chce pokazać aktu, poproś o numer księgi wieczystej. To pozwoli Ci samodzielnie zweryfikować właściciela i stan prawny lokalu.
2. Dowód tożsamości: Sprawdź dowód osobisty wynajmującego, aby potwierdzić jego tożsamość i upewnić się, że dane zgadzają się z tymi w akcie notarialnym lub księdze wieczystej.
3. Pełnomocnictwo notarialne (jeśli wynajmujący nie jest właścicielem): Jeśli rozmawiasz z osobą, która nie jest właścicielem, ale działa w jego imieniu (np. członek rodziny, agent nieruchomości), musi ona posiadać notarialnie poświadczone pełnomocnictwo do zarządzania nieruchomością i zawierania umów najmu.

Nie wahaj się prosić o te dokumenty. To standardowa procedura i każdy uczciwy wynajmujący powinien zrozumieć Twoją potrzebę weryfikacji.

Księga wieczysta bez tajemnic: Jak samodzielnie sprawdzić stan prawny nieruchomości online?

Numer księgi wieczystej to prawdziwa skarbnica wiedzy o nieruchomości. Pozwala on na samodzielne sprawdzenie wielu istotnych informacji, bez konieczności polegania wyłącznie na słowach wynajmującego. Możesz to zrobić online, co jest niezwykle wygodne:

1. Wejdź na stronę Elektronicznych Ksiąg Wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości.
2. Wpisz numer księgi wieczystej, który otrzymałeś od wynajmującego.
3. System wyświetli Ci cztery działy księgi wieczystej, z których najważniejsze to:
   • Dział II (Własność): Tutaj sprawdzisz, kto jest prawowitym właścicielem nieruchomości. Upewnij się, że dane zgadzają się z dowodem tożsamości wynajmującego.
   • Dział IV (Hipoteka): Ten dział informuje o ewentualnych obciążeniach nieruchomości, np. hipotece. Mieszkanie z hipoteką można wynająć, ale warto być świadomym tego faktu.

To prosty sposób na zabezpieczenie się przed nieuczciwymi praktykami i upewnienie się, że wynajmujesz od osoby, która ma do tego pełne prawo.

Pełnomocnictwo notarialne: Kiedy jest konieczne i na co zwrócić w nim uwagę?

Jak wspomniałem, jeśli wynajmujący nie jest właścicielem, ale jedynie jego przedstawicielem, musi posiadać pełnomocnictwo notarialne. To niezwykle ważny dokument, który uprawnia go do działania w imieniu właściciela. Zwróć uwagę na kilka kluczowych aspektów:

• Zakres pełnomocnictwa: Czy pełnomocnictwo wyraźnie uprawnia daną osobę do zawierania umów najmu, pobierania czynszu i kaucji? Czasem pełnomocnictwo jest ograniczone tylko do np. zarządzania nieruchomością, a nie do jej wynajmowania.
• Dane stron: Upewnij się, że dane właściciela i pełnomocnika są zgodne z ich dokumentami tożsamości.
• Data i podpis notariusza: Pełnomocnictwo musi być aktualne i prawidłowo poświadczone przez notariusza.

Brak odpowiedniego pełnomocnictwa oznacza, że umowa zawarta z taką osobą może być nieważna, co narazi Cię na poważne problemy prawne i finansowe.

Umowa najmu: Twoja tarcza ochronna, czyli co musisz wiedzieć przed podpisaniem

Umowa najmu to najważniejszy dokument, który reguluje Twoje prawa i obowiązki jako najemcy, a także prawa i obowiązki wynajmującego. To Twoja tarcza ochronna. Nigdy nie podpisuj jej bez dokładnego przeczytania i zrozumienia każdego zapisu. Warto poświęcić czas na analizę, a w razie wątpliwości skonsultować się z prawnikiem.

Najem zwykły, okazjonalny, instytucjonalny: Która umowa jest dla Ciebie i co to oznacza w praktyce?

W Polsce wyróżniamy trzy główne rodzaje umów najmu, które różnią się stopniem ochrony najemcy i wynajmującego:

Rodzaj umowy	Charakterystyka	Dla kogo korzystniejsza
Najem zwykły (tradycyjny)	Regulowany przez Kodeks Cywilny i Ustawę o ochronie praw lokatorów. Daje najemcy największą ochronę, m.in. w kwestii okresów wypowiedzenia i trudności w eksmisji.	Dla najemcy (większa ochrona przed eksmisją, dłuższe okresy wypowiedzenia).
Najem okazjonalny	Wymaga oświadczenia najemcy o poddaniu się egzekucji i wskazania lokalu zastępczego, do którego najemca się przeprowadzi po zakończeniu umowy. Oświadczenie musi być sporządzone w formie aktu notarialnego.	Dla wynajmującego (ułatwia proces eksmisji w przypadku problemów z najemcą).
Najem instytucjonalny	Podobny do najmu okazjonalnego, ale przeznaczony dla wynajmujących będących przedsiębiorcami. Nie wymaga wskazania lokalu zastępczego, ale najemca musi złożyć oświadczenie o poddaniu się egzekucji.	Dla wynajmującego (jeszcze bardziej uproszczony proces eksmisji, bez konieczności wskazania lokalu zastępczego).

Jako najemca, najem zwykły daje Ci najwięcej praw. Najem okazjonalny i instytucjonalny to formy, które mocniej zabezpieczają wynajmującego, szczególnie w kontekście eksmisji. Zawsze upewnij się, jaki rodzaj umowy proponuje Ci właściciel i czy rozumiesz jego konsekwencje.

Anatomia idealnej umowy: 10 zapisów, które muszą się w niej znaleźć, by chronić Twoje interesy

Dobra umowa to taka, która jest jasna, precyzyjna i chroni obie strony. Oto 10 kluczowych zapisów, na które ja zawsze zwracam uwagę:

1. Dane stron: Pełne dane wynajmującego i najemcy (imię, nazwisko, adres, numer PESEL/dowodu).
2. Dokładny opis lokalu: Adres, metraż, liczba pokoi, kondygnacja, numer księgi wieczystej.
3. Czas trwania umowy: Czy jest to umowa na czas określony (np. rok) czy nieokreślony?
4. Wysokość czynszu dla właściciela (odstępnego): Precyzyjnie określona kwota i waluta.
5. Termin i forma płatności czynszu: Do którego dnia miesiąca, na jakie konto, czy gotówką (zawsze z potwierdzeniem!).
6. Wysokość i warunki zwrotu kaucji: Dokładna kwota, termin zwrotu (pamiętaj, że właściciel ma na to 30 dni po zakończeniu umowy) i sytuacje, w których kaucja może być potrącona.
7. Podział odpowiedzialności za naprawy: Kto odpowiada za drobne naprawy (np. wymiana żarówki), a kto za poważniejsze usterki (np. awaria pieca)? To kluczowe, by uniknąć sporów.
8. Zasady podwyższania czynszu: Kiedy i o ile czynsz może być podniesiony (np. raz w roku o wskaźnik inflacji).
9. Okres wypowiedzenia umowy: Jak długi jest okres wypowiedzenia dla obu stron?
10. Załączniki: Protokół zdawczo-odbiorczy, kopie dokumentów tożsamości, pełnomocnictwa.

Im więcej szczegółów, tym lepiej. Unikaj ogólnikowych sformułowań.

Pułapki w umowie: Na jakie klauzule i niekorzystne zapisy musisz szczególnie uważać?

Niektóre zapisy w umowach mogą być dla najemcy bardzo niekorzystne lub nawet niezgodne z prawem. Zwróć uwagę na:

• Zbyt krótki lub brak okresu wypowiedzenia dla najemcy: Szczególnie w umowach na czas określony, możliwość wcześniejszego wypowiedzenia musi być jasno określona.
• Niejasne zasady rozliczania mediów: Brak precyzyjnego określenia, jak będą naliczane opłaty za wodę, prąd, gaz.
• Zakaz posiadania zwierząt lub palenia: Jeśli masz zwierzęta lub palisz, upewnij się, że umowa nie zawiera takich zakazów lub że są one dla Ciebie akceptowalne.
• Niejasne zasady dotyczące wizyt właściciela: Właściciel ma prawo do kontroli, ale musi to robić w ustalonych terminach i z poszanowaniem Twojej prywatności.
• Zapisy o karach umownych: Uważaj na wysokie kary za drobne przewinienia.
• Brak protokołu zdawczo-odbiorczego jako załącznika: To ogromne ryzyko, o czym opowiem za chwilę.

Jeśli jakiś zapis wydaje Ci się podejrzany lub niejasny, nie bój się pytać i negocjować. Lepsze jest wyjaśnienie wszystkiego przed podpisaniem, niż późniejsze spory.

Chcesz wyprowadzić się wcześniej? Sprawdź, co umowa musi mówić o okresie wypowiedzenia

Okres wypowiedzenia to kluczowy element, zwłaszcza jeśli podpisujesz umowę na czas określony. W przypadku umów na czas nieokreślony, Kodeks Cywilny określa standardowe okresy wypowiedzenia. Jednak w umowach na czas określony możliwość wcześniejszego wypowiedzenia musi być jasno określona w samej umowie. Jeśli nie ma takiego zapisu, de facto jesteś związany umową do końca jej trwania, chyba że obie strony zgodzą się na wcześniejsze rozwiązanie. Zawsze sprawdź, czy umowa przewiduje możliwość wcześniejszego rozwiązania i jakie są tego warunki. To da Ci elastyczność w przypadku zmiany planów życiowych.

Koszty i kaucja: Jak utrzymać finanse pod kontrolą podczas najmu

Zrozumienie wszystkich kosztów związanych z wynajmem to podstawa dobrego planowania budżetu. Często najemcy skupiają się tylko na czynszu dla właściciela, zapominając o innych, równie istotnych opłatach. Ponadto, kwestia kaucji bywa źródłem wielu nieporozumień, dlatego warto dokładnie poznać zasady jej funkcjonowania.

Czynsz to nie wszystko: Jakie ukryte opłaty składają się na całkowity koszt wynajmu?

Kiedy widzisz ogłoszenie z ceną "czynszu", zazwyczaj jest to tylko "odstępne" dla właściciela. Całkowity koszt najmu to suma kilku składników:

• Czynsz dla właściciela (odstępne): Kwota, którą płacisz bezpośrednio właścicielowi za możliwość korzystania z lokalu.
• Czynsz administracyjny (opłaty dla spółdzielni/wspólnoty): To opłaty, które właściciel uiszcza do spółdzielni lub wspólnoty mieszkaniowej. Zazwyczaj obejmują zaliczki na ogrzewanie, wodę, wywóz śmieci, fundusz remontowy, sprzątanie części wspólnych. Zawsze dopytaj, co dokładnie wchodzi w skład tego czynszu i jaka jest jego wysokość.
• Opłaty za media według zużycia:
  • Prąd: Rozliczany zazwyczaj co miesiąc lub dwa, na podstawie wskazań licznika.
  • Woda i kanalizacja: Często wliczone w czynsz administracyjny jako zaliczki, ale nadwyżki rozliczane są co kilka miesięcy.
  • Gaz: Jeśli jest instalacja gazowa, opłaty według zużycia.
  • Ogrzewanie: Jeśli nie jest wliczone w czynsz administracyjny, może być rozliczane osobno (np. z sieci miejskiej lub z własnego pieca gazowego).
  • Internet/TV: Zazwyczaj najemca podpisuje własną umowę z dostawcą.

Moja rada: poproś o wgląd w ostatnie rachunki za media. To da Ci realistyczny obraz miesięcznych kosztów.

Kaucja bez tajemnic: Jaka jest jej maksymalna wysokość i kiedy właściciel musi ją zwrócić?

Kaucja zabezpieczająca to standardowa praktyka w wynajmie. Jej celem jest pokrycie ewentualnych szkód wyrządzonych przez najemcę lub zaległych opłat. Typowo wynosi ona równowartość 1-3 miesięcznego czynszu. Zgodnie z prawem, właściciel ma 30 dni na zwrot kaucji po zakończeniu umowy najmu i opróżnieniu lokalu. Termin ten liczy się od dnia, w którym lokal został zwrócony właścicielowi, a nie od dnia wyprowadzki. Pamiętaj, aby mieć potwierdzenie wpłaty kaucji.

Kiedy wynajmujący może zatrzymać Twoją kaucję? Poznaj swoje prawa

Właściciel nie może zatrzymać kaucji bez powodu. Ma do tego prawo w ściśle określonych sytuacjach:

• Pokrycie kosztów napraw szkód: Dotyczy to szkód, które wykraczają poza normalne zużycie mieszkania i jego wyposażenia. Na przykład, jeśli zniszczysz meble, zarysujesz podłogę lub uszkodzisz sprzęt AGD.
• Pokrycie zaległości w opłatach: Jeśli masz nieuregulowane rachunki za czynsz, media czy inne opłaty wynikające z umowy.
• Pokrycie kosztów sprzątania: Jeśli mieszkanie nie zostało zwrócone w stanie czystości zgodnym z umową (lub protokołem).

Właściciel nie może potrącić z kaucji kosztów związanych z normalnym zużyciem mieszkania (np. lekkie otarcia farby na ścianach po kilku latach). Wszelkie potrącenia powinny być udokumentowane (np. fakturami za naprawy) i przedstawione najemcy.

Waloryzacja kaucji: Dlaczego po kilku latach możesz odzyskać więcej, niż wpłaciłeś?

Wielu najemców nie wie o waloryzacji kaucji, a to ważny aspekt, szczególnie przy długoterminowym najmie. Jeśli w trakcie trwania umowy czynsz najmu wzrósł, to zwracana kaucja powinna odpowiadać tej samej krotności czynszu, jaka obowiązywała w dniu jej zwrotu. Oznacza to, że jeśli wpłaciłeś kaucję w wysokości jednego czynszu (np. 1500 zł), a po trzech latach czynsz wzrósł do 1800 zł, to właściciel powinien zwrócić Ci 1800 zł, a nie pierwotne 1500 zł. Jest to zabezpieczenie przed inflacją i utratą wartości pieniądza. Warto o tym pamiętać i upomnieć się o swoje prawa.

Protokół zdawczo-odbiorczy: Twój klucz do bezproblemowego rozliczenia najmu

Protokół zdawczo-odbiorczy to dokument, który często jest bagatelizowany, a w rzeczywistości jest jednym z najważniejszych elementów umowy najmu. To on może uratować Cię przed nieuzasadnionymi zarzutami wynajmującego i utratą kaucji. Zawsze traktuj go poważnie.

Czym jest protokół i dlaczego jego brak to prosta droga do utraty kaucji?

Protokół zdawczo-odbiorczy to szczegółowy dokument, który opisuje stan techniczny mieszkania, jego wyposażenie oraz ewentualne wady i uszkodzenia w momencie przekazania kluczy najemcy. Jest to kluczowy załącznik do umowy najmu. Dlaczego jest tak ważny? Ponieważ chroni najemcę przed odpowiedzialnością za usterki, które istniały już przed jego wprowadzeniem się. Bez protokołu wynajmujący może próbować obciążyć Cię kosztami napraw za szkody, za które nie odpowiadasz, a Ty nie będziesz miał dowodu na swoją obronę. Jest to również podstawa do rozliczenia kaucji po zakończeniu najmu.

Instrukcja krok po kroku: Co musi zawierać dobrze sporządzony protokół zdawczo-odbiorczy?

Dobrze sporządzony protokół powinien być jak najbardziej szczegółowy. Oto, co powinien zawierać:

1. Data i miejsce sporządzenia: Kiedy i gdzie dokument został sporządzony.
2. Dane stron: Pełne dane wynajmującego i najemcy.
3. Adres lokalu: Dokładny adres nieruchomości.
4. Szczegółowy opis stanu pomieszczeń: Przejdź przez każde pomieszczenie (salon, sypialnia, kuchnia, łazienka, korytarz) i opisz stan ścian, podłóg, sufitów, okien, drzwi. Wszelkie wady (rysy, pęknięcia, plamy, uszkodzenia) powinny być precyzyjnie odnotowane.
5. Spis wyposażenia: Lista wszystkich mebli i sprzętów AGD/RTV znajdujących się w mieszkaniu, wraz z opisem ich stanu (np. "lodówka Amica, sprawna, drobne zarysowania na drzwiach").
6. Stany liczników: Koniecznie spisz stany liczników prądu, wody (ciepłej i zimnej), gazu, a także licznika ciepła (jeśli jest). To podstawa do rozliczeń z dostawcami mediów.
7. Liczba kluczy: Ile kompletów kluczy do mieszkania i do skrzynki pocztowej zostało przekazanych.
8. Podpisy obu stron: Zarówno wynajmujący, jak i najemca muszą podpisać protokół, co potwierdza jego akceptację.

Pamiętaj, że protokół powinien być sporządzony w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach po jednym dla każdej ze stron.

Spisz liczniki, zrób zdjęcia: Jak stworzyć dokumentację, która będzie niepodważalnym dowodem?

Same zapisy w protokole to jedno, ale niepodważalnym dowodem są zdjęcia i/lub krótkie wideo. Przed wprowadzeniem się, a najlepiej w obecności wynajmującego, dokładnie sfotografuj każde pomieszczenie, każdy mebel, każdy sprzęt. Zrób zbliżenia na wszelkie istniejące uszkodzenia. Upewnij się, że na zdjęciach widać datę. Sfotografuj również stany liczników. Ta dokumentacja, dołączona do protokołu, jest Twoim najlepszym zabezpieczeniem. W przypadku jakichkolwiek sporów po zakończeniu najmu, będziesz miał twardy dowód na to, w jakim stanie przejąłeś mieszkanie. To prosta, ale niezwykle skuteczna metoda ochrony Twoich interesów.

Przeczytaj również: Ile kosztuje wynajem w Szwecji? Pełny przewodnik po cenach i pułapkach

Odbiór mieszkania po najmie: Jak użyć protokołu do bezproblemowego rozliczenia się z właścicielem?

Po zakończeniu umowy najmu, podczas wyprowadzki, protokół zdawczo-odbiorczy odgrywa ponownie kluczową rolę. Wtedy sporządzacie drugi protokół zdawczo-odbiorczy, w którym opisujecie stan mieszkania w dniu jego opuszczenia. Porównując go z protokołem sporządzonym przy wprowadzeniu się, można łatwo ocenić, czy w mieszkaniu pojawiły się nowe uszkodzenia wykraczające poza normalne zużycie. To na podstawie tego porównania wynajmujący decyduje o zwrocie kaucji. Dzięki szczegółowej dokumentacji z obu protokołów i zdjęć, rozliczenie staje się transparentne i minimalizuje ryzyko nieporozumień czy nieuzasadnionych potrąceń z kaucji.